Showing posts with label ilokano critical aesthetics. Show all posts
Showing posts with label ilokano critical aesthetics. Show all posts

Daton iti anak, 3

“I no longer would like to be the hero whom my son will only talk about. I dream to be the father whom my son will be so much willing to talk and be with,” wrote former Navy Lt. Manuel Cabochan in "A Father's Confession--Chronicles of a Rebel Soldier" in L. Uy, "Magdalo soldier explains cause to son", Inquirer, Dec. 24, 2008


Dagiti dadduma 

a sao

tagilako a maibaratilio 

iti tiendaan

dagiti nalaka 

a kassaba.


Uray no siasinno 

makairakurak kenka, anak,

iti dara-ken-lasag 

a tagainep ti natured

a mannakigubat nga atapek

a kas koma kaniak

no daytoy a birngas

para kaniak.

 

Agubbog daytoy a rikna

iti gerero ni liday

ngem saan iti babawi,

tumrarong kenkuana

ti maris ti pannakiranget, 

ti balabala ti sao

ti rinnupak iti nagan 

ti linteg iti ar-arapaapen 

a bullalayaw nga ipupokko 

iti aldaw

iti nagan ti kari 

ken ti panagitungpal. 


Adu a saludsod, 

gerero nga ubing,

ti pamkuatantayo 

a sumuko 

iti anniniwan

dagiti salaysay 

a kadagiti rabii 

agdeklarada

iti ipupusay 

tapno kadagiti oras 

ti inana

maipatarus 

ti pateg 

ti inauna a paripirip

a maipasngay.


Sika, dayta, 

sika nga anak

ti panaglangan

kadagiti kanito

nga aw-awagam

dagiti talinaay iti takiag.


Sika ti putot

dagitoy mannakidangadang

a gandat

iti dalan dagiti kanion

iti anggulo dagiti bala

iti kanalbuong ti sao

a makiranget iti nagpanes

nga agpatnag

a sika, sika, anak

ken dagiti amin nga annak

sika, dakayo, ti anting-anting

nga aw-awagak

iti ungto ti mammapatay

a paltog a ti rapiki daytoy

ket ti mamagkappia a gubat

iti panangkautibo

kadagiti rikna a nadagsen unay

matalek a saranay dagiti ribo

nga ipupusay

a ngem ta

mabati nga agpaspasugnod

dayta a rikna

a ngem ta ti libro

ket testamento ti iyuungar.


Awan dagitoy mannakigubat

a rikna kadagiti dulang

a ti napudot a kape

ti maikanaw iti sartin

iti kinirog a bagas a baak

a kadagiti ima 

dagiti mannalon nabasbasan.

Mailaok a maipaburek 

santo mailaok 

iti balikutsa 

ti pinasam-it

a panagraman

iti maparbangonan

a dengngep ti tian.


Ammok dayta a rikna:

iti libro a mapudno 

iti agnanayon: anaknak

met idi dagiti manugsugat

a kampilan, buneng, badang.


Ngem dinak pinanawan

ti amak, wenno di naipupok

iti sardam ti panangipinget

iti imbag, 

sayaat, 

pudno

iti man mabisbisinan

a pinggan 

iti man sakmol

a mail-ila 

a mangan.


Daytoy, ammok, 

ti pagpulkokan ti utek,

kadagitoy a buya:

kasano ngamin 

nga agpangen

ti nawasnay 

a timek 

ti panangipeksa 

iti ayat

iti maturturtor nga ili 

kas iti makipagili a mapadso

nga iti sappuyot 

ti managbasol a langit

iti suli ti karsel nga agkapuyo

ket sadiay ti indulhensia

a kadagiti sarita 

ket agtagilanga a rurog

dagiti di yebkas 

a kapessat ti panaas? 


Siak ti amam.


Ngem amanaka met

laeng dagiti paidam.


Masursuromto met laeng

ti dangadang a kenka

naitani, kenka 

a nailatang.


Kunaemto kaniak:

sagutakto met ti anak

ti libro ni karayo

kas iti lagip

a kaniak impasagrap

iti laksid ti kaawan

kadagiti oras a ti ama

ti aw-awagak.


A. Solver Agcaoili

Hon, HI/Dec. 27/08


Daton iti anak, 2

“I believe every father would like to be a hero to his son. It was once my dream. Now, I had to let go of that dream, for I wish I could be someone better,” former Navy Lt. Manuel Cabochan wrote in his book. J. Uy, "Magdalo solder explains cause to son," Inquirer, 12/24/08


Iti isip dagiti manakem 

ti rugi ti kappia a rugi 

met laeng dagiti sanaang,

gerero ti ili ken sirmatami.


Saan a kadagiti kari 

nga aggubuay iti bibig ti ari 

wenno iti pus-ong ti aribai 

wenno iti mangtagtagikua 

iti pulbura a pangipatli

kadagiti sansaning-i.


Naridam dagiti murmuray

kadagiti agkabannuag a rugso

nga ikot ti parmata, iti isipmo

kas iti imeng ti nalamiis a selda.


Rehas a landok ti bilangem

kadagiti paskua, iti man

pannakaiyanak wenno

iti panagungar.


Ditanto met laeng, 

iti naulpit a pannusa ti uppat

a diding

iti makaalino a pannakaigirad

ti ngipen iti pingping ti rabiim:

ditanto met laeng ti sariugma 

ti sipnget iti lawag 

dagiti maudatal a panunot 

a kadagiti umili nga agpaarayat,

rayray ti lawag iti nasipnget 

a mutektek ti bannuar nga adi a sika

ta sika, iti soltero a saliwanwan

dagiti nakapupok a nakem,

sika ti pamkuatan ti pasublien

a pagilian ti pusotayo nga umis-isem. 


Itedmo ti libro iti anak

nga itan ket anak ti ili.


Dimo lagidawen ti dina 

pannakaawat iti kasasaad

ti pananghusgana kenka

a saanka a superman nga ama:

kenka dagiti sibibiag a rason

no apay a ti init ket agsapul 

iti bannawag.


Yawatmo ti libro dagiti tagainep

nga idatonmo kenkuana

nga idatonmo met laeng

para kadagiti amin nga annak.


Iti bartolina dagiti mapuyat

a ridep, iti aglatlati a kandado

ti pupokan dagiti gera a pudno

sadiayto a makita ti anak

ti anag ti pannakigasanggasat.


A. Solver Agcaoili

Hon, HI/Dec 26/08